Guido Geelen

teksten

Religieuze kunst is weer een thema

26 april 2008, Brabants Dagblad (Gerrit van den Hoven)

groep expositie 21 jaar Hedendaagse Religieuze Kunst

Na 21 jaar weer veel moderne religieuze kunst in museum Uden.

UDEN - Religieuze kunst is weer een thema in Nederland. Het heeft zeker te maken met de opkomst van de islam. We kunnen veel, zo niet alles zeggen over het christelijke geloof, maar over de profeet Mohammed mogen kennelijk geen grappen worden gemaakt. Die ontwikkeling heeft er mede toe geleid dat kunstenaars weer meer aandacht krijgen voor de christelijke traditie en beeldvorming. En die ververste blik zorgt er dan weer voor dat christelijke fundamentalisten zich gekwetst voelen. Dat bleek recent in Tilburg, waar een op de kruiswegstaties gebaseerd kunstwerk van Jeroen de Leijer en Nick J. Swarth tot felle protesten uit christelijke hoek leidde.

Het Museum voor Religieuze Kunst in Uden en - sinds enkele jaren - het Catharijneconvent in Utrecht zijn de enige instellingen in Nederland die hedendaagse religieuze kunst verzamelen. Het Udense museum laat nu, als een vervolg op een expositie in 1987 zien welke kunst de afgelopen jaren is aangekocht. De collectie moderne religieuze kunst in Uden ontstond tegen de stroom in. De angst om een kunstenaar zo als een -religieus te stigmatiseren, was groot en zorgde ervoor dat het museum nauwelijks naar buiten trad. In 1987 werd met steun van toenmalig minister Elco Brinkman van Cultuur een groot aantal kunstwerken aangekocht van traditioneel werkende kunstenaars als Frans Verhaak en Albert Troost. Dat vormde het startpunt van de collectie waarvoor jaarlijks 20.000 euro voor aankoop beschikbaar is. Met bruiklenen en schenkingen wordt die collectie verder aangevuld.

Soms is het problematisch om aan te geven wat religieuze kunst nu precies is. De in opdracht van kerken gemaakte kunst ging in de jaren zestig roemloos ten onder. Wat daarna voor religieus doorgaat, is pluriform. Bij de kunstenaars van de Tilburgse School, waar Paul van Dongen en Marc Mulders hun schouder onder zetten, is het wel duidelijk. De kunstenaars zijn religieus en het werk is gebaseerd op een katholieke traditie. Maar in het geval van de Surinaamse Natasja Kensmil bijvoorbeeld is het een stuk lastiger. Van haar kocht het museum in Uden in 2003 een donker schilderij dat gaat over haar voorouders en hun geloof in geesten. Ook Bas Meermans 'Thomas' uit 2007 is eerder homo-erotisch dan religieus. Een man voelt aan het lichaam van een andere man, in een scène die verwijst naar het verhaal van Thomas, de apostel die pas wil geloven dat Jezus is opgestaan als hij het zelfheeft gezien.

De collectie in Uden bevat een aantal belangrijke werken. De spraakmakende kunstwerken van Jacques Frenken uit de jaren zestig, bedoeld als een protest tegen de verkwanseling van beelden door de katholieke kerk, vormen een ijkpunt. He Udense museum bezit ook fotoseries van Marrie Bot over het religieuze leven.[img]beelden/6e6a62c.jpg[/img]
Madonnahaspel

21 jaar Hedendaagse Religieuze Kunst, Museum voor Religieuze Kunst, Vorstenburg 1 in Uden. Van 26 april t/m 20 juli, open di t/m zo 10-17 uur.